
Khi đo dòng trên một bộ biến tần, bộ sạc hay mạch công suất SiC, kỹ sư thường gặp cùng một vấn đề: chỗ cần đo quá chật để kẹp một que đo dòng dạng ngàm, còn dòng thì lên tới hàng trăm ampe và có cả thành phần DC lớn. Đầu dò dòng Rogowski giải quyết đúng bài toán này. Bài viết giải thích nguyên lý, cách đọc thông số và cách dùng đầu dò dòng AC Rogowski Keysight N7041A (12 Hz tới 30 MHz, 600 A đỉnh) để đo dòng chuyển mạch cho đúng, kèm những trường hợp nên chọn loại đầu dò khác.
Đầu dò dòng Rogowski là gì?
Cuộn Rogowski là một cuộn dây quấn trên lõi không khí, uốn thành vòng quanh dây dẫn cần đo. Từ trường do dòng điện tạo ra cảm ứng vào cuộn một điện áp tỉ lệ với tốc độ biến thiên của dòng, tức di/dt. Một hộp tích phân phía sau lấy tích phân điện áp này để trả về tín hiệu tỉ lệ với chính dòng điện i(t), rồi đưa vào ngõ vào BNC 1 MΩ của máy hiện sóng.
Từ nguyên lý đó suy ra ba tính chất quan trọng của một đầu dò dòng Rogowski:
- Không bão hòa: không có lõi từ nên dòng DC lớn chạy cùng không làm lõi bão hòa. Keysight mô tả dòng N7040A là phù hợp để đo dòng AC khi có dòng DC lớn.
- Chỉ đo AC: dòng DC không tạo di/dt, nên đầu dò không thấy thành phần DC. N7041A có giới hạn tần số thấp 12 Hz (−3 dB).
- Nhỏ gọn ở dòng lớn: muốn đo dòng lớn hơn không cần cảm biến to hơn. Cuộn của N7041A có chu vi 100 mm, đường kính tiết diện 4,5 mm, mềm và mở ra được để luồn quanh busbar hay chân linh kiện.

Keysight N7041A có những thông số nào cần đọc kỹ?
Theo bảng thông số trong catalog đầu dò của Keysight (tài liệu 5968-7141), Keysight N7041A có băng thông 30 MHz ở phía cao và 12 Hz ở phía thấp, dòng đỉnh 600 A, độ nhạy 10 mV/A (tỉ lệ 100:1), nhiễu tối đa 10 mVpp và di/dt đỉnh 40 kA/µs. Cuộn chịu điện áp 5 kV đỉnh, cáp từ cuộn tới hộp tích phân dài 2,5 m, tổng chiều dài cáp tới máy hiện sóng 3 m. Đầu dò chạy bằng 4 pin AA hoặc bộ đổi nguồn AC đi kèm.
Với một đầu dò dòng Rogowski, ba con số dưới đây quyết định kết quả đo dòng chuyển mạch nhiều hơn băng thông:
Droop: đỉnh xung sụt theo thời gian
Droop của N7041A là 11 %/ms. Vì cuộn Rogowski không đo được DC, một xung dòng phẳng sẽ bị sụt dần trên màn hình. Ước lượng tuyến tính: xung 10 µs sụt khoảng 0,11 %, xung 100 µs khoảng 1,1 %, xung 1 ms khoảng 11 %. Với phép đo xung kép (double pulse) trên MOSFET SiC hay IGBT, xung thường chỉ vài chục µs nên droop không đáng kể. Với xung dài hàng ms, nên cân nhắc N7040A (droop 2,8 %/ms, đổi lại độ nhạy chỉ 2 mV/A) hoặc một đầu dò kẹp AC/DC.
di/dt: giới hạn của sườn dòng
Thông số di/dt đỉnh của N7041A là 40 kA/µs, giới hạn tuyệt đối 100 kA/µs, và di/dt hiệu dụng (rms) tối đa tuyệt đối 1,2 kA/µs. Một sườn dòng 100 A trong 20 ns tương ứng 5 kA/µs, vẫn nằm trong vùng làm việc. Khi đo trên linh kiện chuyển mạch rất nhanh, hãy tính di/dt trước khi quấn cuộn.
Vị trí dây trong vòng
Độ chính xác được hiệu chuẩn ±0,2 % khi dây dẫn nằm giữa vòng cuộn, nhưng có thể lệch ±2 % khi dây lệch vị trí. Sai số do vị trí dây vì vậy lớn hơn nhiều so với sai số do droop ở xung ngắn. Khi cần so sánh giữa các lần đo, hãy cố định vị trí cuộn bằng kẹp hoặc băng dính cách điện.

Khi nào nên chọn đầu dò dòng Rogowski thay vì que kẹp dòng AC/DC?
Đầu dò dòng Rogowski không thay thế mọi loại đầu dò khác. Danh sách sau tóm tắt cách chọn dựa trên số liệu Keysight công bố cho từng model:
- N7041A (Rogowski): 10 mV/A, 12 Hz tới 30 MHz, 600 A đỉnh. Chọn khi dòng AC hàng trăm ampe, chỗ đo chật, có DC lớn chạy chung.
- Que đo dòng AC/DC Keysight N2781B: 0,01 V/A, DC tới 10 MHz, 150 Arms liên tục và 300 A đỉnh không liên tục. Chọn khi cần thấy cả thành phần DC ở dòng lớn.
- Que đo dòng Keysight N2893A: 0,1 V/A, DC tới 100 MHz, 15 A đỉnh liên tục và 30 A đỉnh không liên tục, cắm ngõ AutoProbe. Chọn cho nguồn xung và linh kiện từ ở dòng vừa.
- Đầu dò kẹp AC/DC độ nhạy cao Keysight N7026A: 1 V/A, DC tới 150 MHz, 30 Arms liên tục, cắm ngõ AutoProbe. Chọn khi dòng nhỏ và cần băng thông cao.
Một giới hạn hay bị bỏ qua: nhiễu tối đa 10 mVpp ở độ nhạy 10 mV/A tương đương khoảng 1 A đỉnh-đỉnh. N7041A vì vậy không phải lựa chọn tốt khi dòng cần đo chỉ vài trăm mA. Với dòng ngủ hay dòng rất nhỏ trên thiết bị dùng pin, xem bài đầu dò dòng Keysight N2820A đo dòng ngủ µA. Bức tranh tổng thể về các loại đầu dò dòng có trong bài đo dòng bằng máy hiện sóng: chọn đầu dò dòng và kiểm soát sai số.

Đo dòng chuyển mạch với N7041A cần làm theo trình tự nào?
- Tính trước dòng đỉnh và di/dt. Dòng đỉnh phải dưới 600 A và sườn dòng phải nằm trong 40 kA/µs. Nếu dòng đỉnh vượt, dùng N7040A (3.000 A).
- Đặt hệ số đầu dò 100:1 trên máy hiện sóng. N7041A cắm vào ngõ BNC 1 MΩ, ngõ ra 10 mV/A. Nhãn trên hộp tích phân cũng ghi tỉ lệ 0,01 V/A (100:1).
- Nối đất đầu BNC. Nhãn cảnh báo trên hộp ghi rõ đầu BNC phải được nối đất khi sử dụng.
- Quấn cuộn quanh dây dẫn, giữ dây ở giữa vòng và tránh để cuộn sát các dây dẫn mang dòng khác.
- Chỉnh lệch thời gian (deskew) giữa kênh dòng và kênh áp trước khi tính công suất tức thời hay tổn hao đóng cắt. Sai lệch thời gian giữa hai đầu dò làm sai kết quả tích phân năng lượng, nhất là với sườn chuyển mạch chỉ vài chục ns.
- Kiểm tra độ dài xung so với droop. Xung càng dài, đỉnh càng sụt; với xung dài cỡ ms nên đổi sang loại đầu dò khác.
Quy trình này dùng cho nhiều bài toán đo dòng chuyển mạch: đo xung kép cho linh kiện SiC/GaN, đo dòng đuôi và tổn hao đóng cắt của IGBT, hay phân tích PWM và dòng pha của biến tần. Khi cần hiệu suất toàn hệ thống thay vì dạng sóng từng xung, hãy xem bài đo hiệu suất biến tần bằng máy phân tích công suất.
Vì sao đầu dò dòng Rogowski phù hợp với nhà máy điện tử công suất ở Việt Nam?
Việt Nam đang có thêm nhiều dây chuyền lắp ráp biến tần, bộ sạc, bộ nguồn và linh kiện cho xe điện. Theo báo cáo Global EV Outlook 2025 của IEA, doanh số ô tô điện toàn cầu năm 2024 đã vượt 17 triệu chiếc, kéo theo nhu cầu kiểm thử bộ biến tần kéo, bộ sạc on-board và mô-đun công suất. Ở khu vực R&D, kỹ sư cần đo dòng chuyển mạch để chốt mạch lái cổng và snubber. Ở khu vực kiểm thử sản xuất hay sửa chữa, cuộn mềm luồn được vào khoang biến tần đã lắp mà không phải tháo busbar.
Trong cả hai trường hợp, đầu dò dòng Rogowski cho phép đo dòng chuyển mạch hàng trăm ampe mà không phải cắt mạch để chèn điện trở shunt, và không lo lõi từ bão hòa vì dòng DC của bus. Keysight cũng liệt kê ứng dụng của N7041A gồm động cơ, nguồn xung và đo dòng trong hệ thử xung kép, xem thêm tại trang sản phẩm N7041A của Keysight và tài liệu How to Select the Right Oscilloscope Current Probe.

Techmaster hỗ trợ gì khi chọn đầu dò dòng Keysight?
Techmaster Electronics là nhà phân phối Keysight tại Việt Nam. Kỹ sư Techmaster có thể giúp bạn đối chiếu dòng đỉnh, di/dt và độ dài xung của ứng dụng với thông số Keysight N7041A, hoặc đề xuất N7040A, N7042A, que kẹp AC/DC khi phù hợp hơn, kèm máy hiện sóng Keysight tương thích. Xem thêm các giải pháp đo khác trên trang Keysight tại Techmaster, hoặc liên hệ Techmaster để được tư vấn và báo giá.
Câu hỏi thường gặp
Đầu dò dòng Rogowski có đo được dòng DC không?
Không. Cuộn Rogowski chỉ cảm ứng theo tốc độ biến thiên của dòng, nên thành phần DC không hiện trên dạng sóng. Giới hạn tần số thấp của Keysight N7041A là 12 Hz (−3 dB). Nếu cần thấy cả DC, hãy dùng que kẹp AC/DC như Keysight N2781B.
Keysight N7041A đo được dòng tối đa bao nhiêu?
N7041A đo dòng AC tới 600 A đỉnh với băng thông 12 Hz tới 30 MHz và độ nhạy 10 mV/A. Cùng dòng sản phẩm, N7040A đo tới 3.000 A đỉnh (23 MHz) và N7042A tới 300 A đỉnh (30 MHz) với cuộn mảnh 1,7 mm.
Có cần máy hiện sóng đặc biệt để dùng N7041A không?
Không. N7041A dùng với máy hiện sóng có ngõ vào BNC 1 MΩ, chạy bằng 4 pin AA hoặc bộ đổi nguồn AC đi kèm. Trên máy hiện sóng, đặt hệ số đầu dò 100:1 để màn hình hiển thị trực tiếp theo ampe.
Vì sao kết quả đo bằng đầu dò dòng Rogowski thay đổi giữa các lần đo?
Nguyên nhân thường gặp là vị trí dây trong vòng cuộn. Độ chính xác ±0,2 % chỉ đạt khi dây nằm giữa vòng; khi dây lệch, sai số có thể tới ±2 %. Với xung dài, droop 11 %/ms cũng làm đỉnh xung sụt. Hãy cố định vị trí cuộn và kiểm tra độ dài xung trước khi so sánh kết quả.






